Powiat wołowski, gmina Wińsko, przysiółek

(nazwa niemiecka Schlesswitz, Kreis Wohlau)

 

 

Zabytki w Buszkowicach Małych

Do rejestru zabytków nie wpisano żadnego obiektu w Buszkowicach Małych. W ewidencji zabytków ujęto zespół pałacowy Śleszowice: historyczny układ przestrzenny zespołu, pałac, oficynę pałacową, dom mieszkalny (nr 1), dom mieszkalny (nr 3), park pałacowy; Dom Ludowy w Buszkowicach Małych (nr 9), a także remizę OSP. 

 

W 1787 roku miejscowość stanowiła własność biskupstwa wrocławskiego. W Buszkowicach Małych wzmiankowano 10 gospodarstw kmiecych, 4 zagrodnicze, 10 chałupniczych, młyn wodny. W sumie osada liczyła 119 mieszkańców. W 1810 roku w Królestwie Prus majątki kościelne zostały sekularyzowane. Według źródła z 1830 roku dobra w Buszkowicach Małych były częścią domeny królewskiej (podlegały Königl. Domainen-Amt Preichau). W miejscowości wzmiankowano wolne sołectwo i folwark Śleszowice (Schlesswitz). Dokładnie takie same dane podaje opracowanie z 1845 roku. W 1872 roku posiadłość należała do Rudolpha Lücke. W 1894 roku dobra rycerskie Śleszowice z folwarkiem Buszkowice Małe (Klein Bauschwitz) w dalszym ciągu posiadał starszym ziemski Rudolph Lücke. Powierzchnia włości wynosiła 375ha, w tym 177ha pól uprawnych, 88,5ha łąk, 14,5ha pastwisk, 78,5ha lasów, 17ha dróg, podwórzy gospodarczych i innych użytków. W 1912 roku właścicielem majątku był Herbert Działas. Posiadłość liczyła 367,5ha, w tym 178ha pól uprawnych, 57,5ha łąk, 24ha pastwisk, 100ha lasów i łoziny, 3ha stawów, 5ha parku, ogrodu, dróg, podwórzy gospodarczych i innych użytków. Od 1930 roku dobra należały do Oberamtmanna Cichego. Pozostał ich właścicielem przynajmniej do 1937 roku. Według księgi adresowej z tego roku powierzchnia majątku wynosiła 182ha, w tym 125ha pól uprawnych, 20ha łąk, 18ha pastwisk, 10ha lasów, 2ha stawów, 2ha parku i ogrodu, 5ha dróg, podwórzy gospodarczych i innych użytków. Po zakończeniu drugiej wojny światowej posiadłość przejęło państwo polskie. W czasach Polski Ludowej rezydencję zamieniono w wielorodzinny budynek mieszkalny. Obecnie jedynie fragment budynku jest użytkowany, resztę doprowadzono do ruiny.

 

Pałac w Śleszowicach na przedwojennych widokówkach

Źródło: http://dolny-slask.org.pl/756253,foto.html?idEntity=530490 (dostęp: 15.09.2016r.)

Źródło: http://dolny-slask.org.pl/3425228,foto.html?idEntity=530490 (dostęp: 15.09.2016r.)

Źródło: http://dolny-slask.org.pl/720925,foto.html?idEntity=530490 (dostęp: 15.09.2016r.)

 

Pałac w Śleszowicach najprawdopodobniej został wzniesiony w pierwszej połowie XIX wieku. Rozczłonkowana bryła budynku sugeruje, że miały miejsce jakieś przebudowy. Pałac murowany z cegły, potynkowany, założony na rzucie prostokąta, podpiwniczony, dwu- i trzykondygnacyjny, nakryty dachem dwuspadowym. Od wschodu do korpusu dostawiona trzyosiowa, kwadratowa przybudówka, niewidoczna na jednej z powyższych fotografii. Fasada (elewacja południowa) sześcioosiowa, z centralnym głównym wejściem, poprzedzonym gankiem zwieńczonym balkonem. Obecnie ganek, wejście i balkon są zlikwidowane. Dziś dwa wejścia do budynku znajdują się w elewacji północnej, prowadzącej na dawny dziedzinie folwarczny. Elewacje zachowały część ozdobnych detali architektonicznych: gzyms między kondygnacjami, obramienia otworów okiennych, nadokienniki. Nad częścią pałacu zniszczeniu uległ dach, co doprowadziło do zrujnowania pomieszczeń na kolejnych kondygnacjach budynku. Wydaje się, że tylko kilka pokoi na parterze jest jeszcze użytkowanych.

Na północ od pałacu rozciąga się dziedziniec gospodarczy, wokół niego zabudowania pofolwarczne, część z nich doprowadzona do ruiny. Na południe od rezydencji pozostałości parku, mocno zaniedbane.

Śleszowice (obecnie przysiółek Buszkowic Małych) położone są około 22 kilometrów na północny-zachód od Wołowa. Z miasta najlepiej wyjechać DK340 (ul. Ścinawską). W miejscowości Małowice z tej trasy należy skręcić w prawo w lokalną drogę prowadzącą do Buszkowic Małych przez Iwno i Przyborów. Przysiółek Śleszowice znajduje się na zachód od drogi łączącej Przyborów z Buczkowicami Małymi. Większość zabudowań przysiółka tworzą budynki pofolwarczne. Samochód można zostawić w bezpośrednim sąsiedztwie dawnego pałacu.

 

Damian Dąbrowski,

Wrzesień 2016r.

 

 

Joomla templates by a4joomla